Jazzakkoorden op gitaar: welke grepen leer je als eerste?
Logo Gitaarles.nl
5 oktober 2026 

Jazzakkoorden op gitaar: welke grepen leer je als eerste?

Begin met shell-voicings van de vijf basis-septiemakkoorden: maj7, 7, m7, m7b5 en dim7. Oefen ze meteen in een II-V-I in C, niet als losse grepen. Pak er een metronoom bij en oefen dagelijks een kwartier. Na een paar weken hoor je dat je begeleiding begint te klinken als jazz in plaats van als een rij losse grepen.


Kort samengevat:

  • Begin met shell-voicings (grondtoon, terts en septiem) met de grondtoon op de 5e en 6e snaar, en speel ze meteen in een II-V-I in C.
  • Extensies zoals 9 en 13 veranderen de functie van een akkoord niet, ze geven extra kleur. Voeg ze pas toe als de basisgrepen goed zitten.
  • Door dezelfde vorm vanaf verschillende grondtonen te spelen, leer je snel transponeren en de hals overzien.
  • Een oefenplan in drie fasen (grepen, progressies, kleurtonen) werkt beter dan willekeurig nieuwe akkoorden opzoeken.
  • Na de shells volgen drop-2- en drop-3-voicings, en daarna pas je alles toe in bekende jazzklassiekers.

Wat zijn jazzakkoorden: de vijf basistypes en waarom extensies klinken als jazz

Een gewoon akkoord bestaat uit drie noten: grondtoon, terts en kwint. In jazz voeg je daar bijna altijd een septiem aan toe, en vaak nog meer. Die vierde noot is wat een akkoord van "gewoon" naar "jazzy" brengt. De harmonie van bijna elke jazzklassieker draait om vijf akkoordtypes, opgebouwd door tertsen op elkaar te stapelen.

Dit zijn ze, met hun opbouw vanaf de grondtoon (voorbeeld op C):

  • maj7 (groot septiemakkoord): grondtoon, grote terts, kwint, grote septiem (1-3-5-7, Cmaj7 = C-E-G-B). Klinkt warm en zwevend, gebruikt op de eerste trap (I) van een toonsoort.
  • 7 (dominant septiemakkoord): grondtoon, grote terts, kwint, kleine septiem (1-3-5-b7, C7 = C-E-G-Bes). Heeft spanning die om oplossing vraagt en staat meestal op de vijfde trap (V).
  • m7 (mineur septiemakkoord): grondtoon, kleine terts, kwint, kleine septiem (1-b3-5-b7, Cm7 = C-Es-G-Bes). Het werkpaard van de jazz, vaak op de tweede trap (II).
  • m7b5 (halfverminderd): grondtoon, kleine terts, verminderde kwint, kleine septiem (1-b3-b5-b7, Cm7b5 = C-Es-Ges-Bes). Klinkt onrustig en is de II in een mineurtoonsoort.
  • dim7 (verminderd septiemakkoord): grondtoon, kleine terts, verminderde kwint, verminderde septiem (1-b3-b5-bb7, Cdim7 = C-Es-Ges-Beses, waarbij Beses klinkt als A). Alle noten liggen een kleine terts uit elkaar, en het akkoord wordt vooral als doorgangsakkoord gebruikt.

In C majeur zie je die functies letterlijk terug: Cmaj7 op de eerste trap, Dm7 op de tweede, G7 op de vijfde en Bm7b5 op de zevende. Dm7 heeft een subdominantfunctie, G7 een dominantfunctie en Cmaj7 is de tonica. Die functie bepaalt of een akkoord wel of niet als vervanging werkt. Wil je de opbouw van septiemakkoorden rustig nalezen, kijk dan ook bij septiemakkoorden op gitaar.

Extensies zoals 9, 11 en 13 zijn geen aparte akkoordfamilie. Het zijn tonen die je bovenop de basisstructuur legt voor meer kleur, zonder de functie te veranderen. Een Cmaj9 blijft een tonica-akkoord, alleen voller. Voeg die kleurtonen pas toe als de basisgrepen in je vingers zitten, anders leer je vooral verwarring aan.

Hoe lees je akkoorddiagrammen en vind je de grondtoon op de hals?

Een akkoorddiagram lijkt in het begin op een raster zonder betekenis. Zodra je weet waar je naar moet kijken, verandert dat snel.

  1. De verticale lijnen zijn de snaren. De dikste snaar (lage E) staat links, de dunste (hoge E) rechts. De horizontale lijnen zijn de frets, met de kop van de gitaar boven.
  2. Zoek de grondtoon. Veel diagrammen geven de grondtoon een andere kleur, een vierkantje of de letter R. Bij jazzgrepen ligt die meestal op de 6e, 5e of 4e snaar.
  3. Kijk welke snaren je niet speelt. Een x boven een snaar betekent: niet aanslaan of dempen. Dat zie je bij jazzgrepen vaker dan bij popakkoorden, omdat je bewust noten weglaat.
  4. Herken op welke snaar de grondtoon ligt. Ligt hij op de 6e, 5e of 4e snaar, dan weet je welke vormfamilie je speelt. Omdat jazzgrepen meestal geen losse snaren gebruiken, kun je zo'n vorm in zijn geheel verschuiven: dezelfde vingerzetting, een andere grondtoon.

Op gitaar laat je de kwint vaak weg. Die bepaalt niet of een akkoord majeur, mineur of dominant is; dat doen de terts en de septiem. Zonder kwint wordt de greep ook een stuk lichter voor je hand.

Oefening: zoek de grondtoon C op drie snaren: 6e snaar fret 8, 5e snaar fret 3 en 4e snaar fret 10. Speel daarna Cmaj7 als shell vanaf de 5e snaar (x-3-2-4-x-x) en vanaf de 6e snaar (8-x-9-9-x-x). Je hoort dezelfde harmonie, alleen anders geplaatst op de hals.

Essentiële grepen: shell-voicings, drop-2 en drop-3

Je hebt geen honderden akkoordvormen nodig om jazz te spelen. Een kleine set herkenbare vormen, die je vanaf elke grondtoon kunt neerzetten, brengt je als beginner veel verder dan een dik naslagwerk.

Shell-voicings: het minimum dat toch alles zegt

Een shell-voicing is een uitgeklede greep van drie noten: grondtoon, terts en septiem. De kwint laat je weg. Dat is geen noodoplossing voor beginners: ervaren jazzgitaristen gebruiken shells juist omdat ze licht en flexibel zijn in een band waarin bas en piano al harmonie invullen.

Vijf vormen om als eerste te leren, allemaal met de grondtoon C op de 5e snaar (snaren van laag naar hoog, x = niet spelen):

  • Cmaj7: x-3-2-4-x-x (C, E, B). Grondtoon op de 5e snaar, grote terts een fret lager op de 4e snaar, grote septiem op de 3e snaar.
  • C7: x-3-2-3-x-x (C, E, Bes). Dezelfde vorm, maar de septiem ligt een halve toon lager.
  • Cm7: x-3-1-3-x-x (C, Es, Bes). Ten opzichte van C7 zakt de terts een halve toon.
  • Cm7b5: x-3-4-3-4-x (C, Ges, Bes, Es). Hier is de verminderde kwint juist de toon die het akkoord herkenbaar maakt, dus die laat je erin.
  • Cdim7: x-3-4-2-4-x (C, Ges, A, Es). De A is de verminderde septiem.

Met de grondtoon op de 6e snaar (voorbeeld op G, 3e fret) liggen de shells zo: Gmaj7 3-x-4-4-x-x (G, Fis, B), G7 3-x-3-4-x-x (G, F, B) en Gm7 3-x-3-3-x-x (G, F, Bes).

Verschuif een vorm over de hals en je speelt hetzelfde akkoordtype op een andere grondtoon. Dat is het hele punt: je onthoudt één vorm per akkoordtype, niet twaalf losse grepen.

Drop-2 en drop-3: voor als je meer klank wilt

Zodra shells vertrouwd voelen, stap je over op vierstemmige grepen waarin de kwint weer meedoet. Bij een drop-2-akkoord neem je de op één na hoogste noot uit een gesloten akkoord (alle noten zo dicht mogelijk op elkaar) en verplaats je die een octaaf lager. Het resultaat ligt lekker in de hand en klinkt voller, handig voor begeleiding in een duo of trio.

Een drop-3-akkoord doet hetzelfde met de derde noot van boven. Dat geeft een nog opener klankbeeld, met de grondtoon vaak op de 6e of 5e snaar en de bovenste noot vrij voor een melodie. Daarom worden drop-3-grepen veel gebruikt bij akkoordmelodie-spel.

Vuistregel: gebruik shells en drop-2 om een solist te begeleiden, en drop-3 of vollere vormen wanneer je zelf de melodie speelt zonder begeleiding.

Grondtoon op de 6e, 5e of 4e snaar: drie startposities

Voor elke startpositie leer je een klein setje vormen:

  • Grondtoon op de 6e snaar: de laagste vormen, handig als je een akkoord in het lage register wilt neerzetten. Vier basisvormen (maj7, 7, m7, m7b5) dekken de meeste situaties.
  • Grondtoon op de 5e snaar: de meest gebruikte startpositie voor shells, en de perfecte partner van de 6e-snaarvormen. Door die twee af te wisselen hoef je nauwelijks over de hals te springen.
  • Grondtoon op de 4e snaar: vooral voor hogere, lichter klinkende grepen, of als je vanaf een greep op de 5e snaar soepel wilt doorschuiven.

Wil je de bekende dominant-septiemakkoorden in open positie naast deze verschuifbare vormen leggen, kijk dan bij G7, D7 en C7.

Het gaat er niet om hoeveel grepen je kent, maar om hoe snel je de grondtoon vindt en de juiste vorm daarop zet. Dat bepaalt hoe vloeiend je kunt begeleiden.

Basisoefeningen en progressies: II-V-I, baslijn en twee nummers

De II-V-I is het skelet van vrijwel elke jazzklassieker. Leer je hem goed in één toonsoort, dan herken je hem overal terug, van bebop tot bossa nova.

Het schema in C

In C majeur is de II-V-I: Dm7, G7, Cmaj7. Wissel de grondtoon af tussen de 5e en de 6e snaar, dan blijven je vingers bijna op dezelfde plek:

  • Dm7: x-5-3-5-x-x (D, F, C)
  • G7: 3-x-3-4-x-x (G, F, B)
  • Cmaj7: x-3-2-4-x-x (C, E, B)

Let op wat de bovenste stemmen doen: de F blijft liggen en zakt dan naar E, de C zakt naar B en blijft daar. Dat heet stemvoering: elke noot beweegt zo min mogelijk. Vloeiende stemvoering is belangrijker dan een enorme voorraad grepen.

Begin op een rustig tempo en speel elk akkoord een hele maat (vier tellen).

Vier oefeningen om vandaag te starten

  1. Kale akkoordwissels. Speel Dm7, G7, Cmaj7 tien keer achter elkaar zonder ritme, puur om de vingerzetting te automatiseren.
  2. Ritmevariatie. Voeg het Charleston-ritme toe (aanslag op tel 1 en op de "en" van tel 2) voor een swinggevoel.
  3. Bas en akkoord splitsen. Speel op tel 1 alleen de grondtoon op de lage snaar en op tel 2 de rest van de shell. Zo hoor je een simpele baslijn onder je akkoorden. Dit werkt het best als je de progressie al zonder nadenken kunt spelen.
  4. Akkoordmelodie-oefening. Leg de melodienoot van een simpele frase bovenop je shell, zodat je akkoord en melodie tegelijk hoort.

Tip: speel de II-V-I in C vier keer langzaam en foutloos, dan vier keer met een ritmevariatie, en herhaal dat daarna in twee andere toonsoorten. Eerst nauwkeurigheid, dan variatie, dan transponeren: die volgorde werkt sneller dan willekeurig oefenen.

Twee nummers om de theorie te laten landen

Grepen los oefenen is nuttig, maar de echte vooruitgang komt zodra je ze in een nummer gebruikt. Kun je een nieuw akkoord nog niet in een nummer toepassen, dan heb je het nog niet echt geleerd.

Autumn Leaves (vereenvoudigd) draait om herhaalde II-V-I-bewegingen in twee toonsoorten: Cm7, F7, Besmaj7 in Bes majeur, en Am7b5, D7, Gm in G mineur, met Esmaj7 als brug ertussen. Speel ze als shell-voicings en je herkent meteen het patroon dat je net hebt geoefend.

Fly Me to the Moon (vereenvoudigd, in de veelgespeelde versie in C) begint met een reeks akkoorden die telkens een kwint zakken: Am7, Dm7, G7, Cmaj7. De laatste drie zijn precies de II-V-I uit deze les. Gebruik je shells met de grondtoon op de 5e en 6e snaar en let op hoe klein de vingerbeweging blijft.

Meet je vooruitgang niet aan snelheid, maar aan foutloze herhalingen. Zet de metronoom pas 5 slagen per minuut hoger zodra je een progressie drie keer achter elkaar zonder hapering speelt.

Een oefenplan van 12 weken voor jazzakkoorden

Een duidelijk schema voorkomt dat je van akkoord naar akkoord zapt zonder ergens goed in te worden. Dit plan heeft drie fasen van elk vier weken.

Fase 1 (week 1 tot 4): basis-septiemgrepen en grondtoon vinden

  • Leer de vijf shell-voicings (maj7, 7, m7, m7b5, dim7) vanaf de 5e snaar, en maj7, 7 en m7 vanaf de 6e snaar.
  • Oefen dagelijks 15 tot 20 minuten, vooral gericht op het snel vinden van de grondtoon op verschillende plekken op de hals.
  • Doel aan het einde van fase 1: je ziet een akkoordsymbool en pakt binnen twee seconden de bijbehorende shell.

Fase 2 (week 5 tot 8): II-V-I in meerdere toonsoorten

  • Speel de II-V-I in C, daarna in F en G.
  • Voeg ritmevariaties toe, zoals het Charleston-ritme.
  • Je oefentijd groeit naar 20 tot 30 minuten per dag, verdeeld over grepen en toepassing in nummers.

Fase 3 (week 9 tot 12): kleurtonen, substituties en een volledig nummer

  • Voeg 9, 13 en b9 toe aan je bestaande shells.
  • Experimenteer met tritonussubstitutie: vervang het V-akkoord door het dominantakkoord een tritonus verderop (in C dus Des7 in plaats van G7).
  • Speel een vereenvoudigde versie van Autumn Leaves of Fly Me to the Moon van begin tot eind.

Loop je vast? Dat gebeurt meestal bij het wisselen tussen toonsoorten. Ga dan voor die toonsoort terug naar fase 1 en bouw langzamer op. Vooruitgang meet je niet aan hoeveel grepen je kent, maar aan hoe ontspannen je van akkoord naar akkoord gaat zonder naar je hand te kijken.

Zo bouw je dit verder uit met Gitaarles.nl

Jazzakkoorden staan op een stevig fundament van gewone akkoorden en soepele wissels. Op Gitaarles.nl leren al meer dan 62.000 gitaristen spelen met 600+ instructievideo's.

  • Zitten je basisgrepen nog niet stevig? Begin dan met gitaarakkoorden oefenen voor beginners voordat je aan shell-voicings begint.
  • Dominantakkoorden in open positie. De pagina's over A7, E7 en B7 laten zien hoe deze akkoorden in de gewone open posities liggen, een handige opstap naar de verschuifbare vormen uit dit artikel.
  • Progressies in de praktijk. In akkoordenprogressies op gitaar lees je hoe vaste akkoordreeksen werken in pop en rock, de basis waarop de II-V-I voortbouwt.
  • Vragen tijdens het oefenen? In de livestreams kun je je vragen stellen, bijvoorbeeld als een wissel van m7b5 naar 7 blijft haperen.

Wil je gestructureerd verder? Probeer nu alle lessen 14 dagen voor €1: direct toegang tot de basislessen, tokkelcursus, workshops, nummers spelen en livestreams. Daarna €19,95 per maand, je zit nergens aan vast en je kunt op elk moment opzeggen.

Veelgestelde vragen

Welke jazzakkoorden moet ik als beginner eerst leren?

Begin met de vijf basistypes: maj7, 7 (dominant), m7, m7b5 en dim7, gespeeld als shell-voicing met de grondtoon op de 5e snaar. Daarna voeg je de vormen met de grondtoon op de 6e snaar toe, en pas later drop-2 en drop-3.

Wat is een shell-voicing precies?

Een shell-voicing is een uitgeklede jazzgreep met alleen grondtoon, terts en septiem, zonder de kwint. Terts en septiem bepalen het karakter van het akkoord, dus je hoort nog steeds of het maj7, 7 of m7 is, terwijl de greep veel lichter speelt.

Hoeveel tijd heb ik nodig om jazzakkoorden te leren?

Met 15 tot 30 minuten per dag kun je in ongeveer twaalf weken de basisgrepen, de II-V-I in een paar toonsoorten en een vereenvoudigde versie van een nummer als Autumn Leaves onder de knie krijgen. Dat tempo verschilt per persoon; regelmaat is belangrijker dan lange sessies.

Wat is het verschil tussen drop-2- en drop-3-voicings?

Bij drop-2 verplaats je de op één na hoogste noot van een gesloten akkoord een octaaf omlaag, wat een compacte, volle greep geeft voor begeleiding. Bij drop-3 doe je dat met de derde noot van boven, wat een opener klank geeft die vooral handig is bij akkoordmelodie-spel.

Moet ik eerst muziektheorie leren voordat ik jazzakkoorden speel?

Nee. Koppel nieuwe grepen direct aan een eenvoudige progressie zoals de II-V-I in C of aan een nummer. De theorie gaat veel sneller leven als je hem meteen hoort en voelt op de hals.

Wij zijn Gitaarles.nl en willen ook jou graag gitaar leren spelen. Met duidelijke video's, een actieve community en hulp van onze docenten kom je stap voor stap verder. Want iedereen kan gitaar leren spelen met de juiste begeleiding!