Tapping is een gitaartechniek waarbij je met beide handen op de toets speelt: met je tikhand (meestal rechts) tik je een noot krachtig aan en trek je de vinger zijwaarts weer los, zonder de snaar met een plectrum aan te slaan. Het resultaat hoor je meteen: vloeiende legatolijnen die te snel en te wijd gespreid zijn om met alleen je linkerhand te spelen. Wie de basisoefeningen een paar weken volhoudt, speelt op een rustig tempo vloeiende arpeggio's zonder rammelende bijgeluiden.
Kort samengevat:
- Begin op 60 slagen per minuut en bouw langzaam op naar 70, met de nadruk op gelijkmatige, krachtige tikken vanuit de vingertop.
- Demp onbespeelde snaren met de vrije vingers van je linkerhand en met de palm van je tikhand. Demping bepaalt of tapping schoon klinkt.
- Tapping is meer dan een showtruc voor snelle solo's: het werkt ook voor arpeggio's en meerstemmige lijnen.
- Oefen eerst hammer-ons en pull-offs met je linkerhand alleen, en voeg pas daarna de tikhand toe.
- Korte dagelijkse sessies met een metronoom werken beter dan af en toe een uur doorrammen.
Wat is tapping en welke varianten bestaan er?
De kern van tapping bestaat uit twee bewegingen die je al kent van legatospel: de hammer-on en de pull-off. Bij tapping voert je tikhand die hammer-on zelf uit, hoog op de toets, terwijl je linkerhand de onderliggende noten blijft grijpen. Je tikt de vinger krachtig op de snaar (hammer-on) en trekt hem daarna zijwaarts of naar beneden weg (pull-off), zodat de volgende noot blijft klinken zonder dat je de snaar aanslaat.
Er zijn een paar duidelijk te onderscheiden varianten:
- Eenhandig tappen: je tikhand speelt de noten, terwijl je linkerhand een vaste greep vasthoudt of stilstaat.
- Tweehandig tappen (two-hand tapping): beide handen spelen afwisselend noten, waardoor je in één lopende lijn twee of drie octaven kunt overspannen.
- Tappen met het plectrum in de hand: je houdt het plectrum vast tussen duim en wijsvinger en tikt met je middelvinger, of met de rand van het plectrum zelf. Handig als je snel wilt wisselen tussen gewoon spel en tappen.
- Getapte flageoletten (tapped harmonics): je tikt lichtjes precies boven een fret die twaalf frets hoger ligt dan de gegrepen noot, zodat een hoge, klokkende boventoon klinkt. Meer over boventonen lees je in ons artikel over harmonischen op gitaar.
Deze bewegingen vormen samen de basis van elke tappingtechniek, van een simpele lick tot een volledige solo.
Hoe bouw je een oefenprogressie op met de metronoom?
De meeste gitaristen willen te snel te veel. Begin daarom expres langzaam en bouw op in vaste stappen: eerst één snaar, dan pas arpeggio's over meerdere snaren, met de metronoom als scheidsrechter voor je timing.
- Zet de metronoom op 60 slagen per minuut. Speel op de hoge E-snaar het klassieke patroon: linkerhand wijsvinger op fret 5 en ringvinger op fret 8, tikhand op fret 12. Tik fret 12, pull-off naar fret 8, pull-off naar fret 5, hammer-on naar fret 8, en tik weer fret 12. Herhaal dit acht keer zonder te haasten, met één noot per tel.
- Voeg accenten toe. Laat de eerste noot van elke groep iets luider klinken dan de rest. Dat dwingt je om bewust met vingerkracht te werken in plaats van met je hele arm te slaan.
- Breid uit naar een arpeggio over twee snaren. Speel bijvoorbeeld een mineurdrieklank: hetzelfde patroon van tik, pull-off, pull-off en hammer-on, en verspring dan naar de volgende snaar. Houd het tempo op 60 tot 70 slagen per minuut tot elke noot even sterk klinkt.
- Werk aan de synchronisatie tussen beide handen. Speel het patroon nu met twee noten per tel en let erop dat linkerhand en tikhand precies op de tel landen. Verhoog het tempo daarna met stappen van 5 slagen per minuut per week, niet per dag.
- Herhaal dagelijks, maar kort. Tien tot vijftien minuten gerichte tappingoefeningen werken beter dan een uur ongericht doorrammen.
Tip: Oefen eerst de legato van je linkerhand apart, zonder tikhand. Herhaal hammer-ons en pull-offs tot elke noot even luid en helder klinkt. Voeg de tikhand pas toe als die basis staat, want de kracht moet uit de vinger komen, niet uit de hele arm.
Wie eenmaal gewend is aan dit ritme van opbouwen, merkt dat gelijkmatig tappen minder een kwestie van snelheid is en meer een kwestie van herhaling op een strak tempo.
Waarom klinkt tapping rommelig en hoe demp je bijgeluiden?
Het grootste probleem bij tapping is bijna nooit snelheid. Het is demping. Onbespeelde snaren trillen mee en produceren een zoemend, ongecontroleerd geluid dat elke tappinglijn ondermijnt, ook als de noten zelf technisch kloppen.
Een paar concrete oplossingen:
- Demp met de vrije vingers van je linkerhand. Laat vingers die niet spelen licht tegen de aangrenzende snaren rusten.
- Gebruik de palm van je tikhand om de lage snaren te dempen wanneer je op de hoge snaren speelt, zodat de dikke snaren niet doorklinken.
- Overweeg een fretwrap bij opnames of optredens: een simpele band om de hals, achter de topkam, die alle onbespeelde snaren dempt.
- Oefen demping als losse oefening. Speel een tappingpatroon en let uitsluitend op de stilte tussen de noten, niet op snelheid.
De meest gemaakte fout is te veel armkracht gebruiken bij het tikken. Dat vergroot niet alleen de kans op zwakke of dubbele noten, maar ook op extra trillingen in de rest van je hand die weer voor bijgeluiden zorgen. Een lichte, gerichte tik vanuit de vingertop levert een schonere noot op dan een harde klap met de hele arm.
Effecten kunnen helpen, maar ook averechts werken. Een lichte compressor maakt zachte tappingnoten hoorbaarder en gelijkmatiger in volume. Te veel distortion of gain doet het tegenovergestelde: het versterkt precies de bijgeluiden die je met dempen probeert weg te werken.
Hoe zet je tapping muzikaal in, van solo's tot arpeggio's?
Tapping wordt vaak gezien als een showtruc voor snelle solo's, maar het is minstens zo waardevol als compositiegereedschap. Omdat beide handen onafhankelijk noten kunnen spelen, benader je de gitaar bijna als een kleine piano, waarbij melodie en begeleiding tegelijk klinken.
Een paar voorbeelden van hoe gitaristen dit toepassen:
- Solo's in de stijl van Eddie Van Halen, die de techniek in 1978 met 'Eruption' wereldberoemd maakte en tapping definitief op de kaart zette.
- Getapte arpeggio's, waarbij je binnen één maat een volledig akkoord als lopende lijn uitspeelt in plaats van als aanslag.
- Meerstemmige lijnen, een benadering die teruggaat op Emmett Chapman en zijn Chapman Stick, een instrument dat speciaal is ontworpen voor tweehandig tappen.
Voor schone arpeggio's werkt een heldere, licht gecomprimeerde toon het best, eventueel met een vleugje delay voor extra sustain. Voor stevigere rocksolo's mag er meer overdrive bij, zolang je de demping strak houdt. Een toegankelijke oefening om mee te beginnen: speel een simpel mineurarpeggio over twee snaren met tik, pull-off en hammer-on, en herhaal dat patroon terwijl je het langzaam een octaaf omhoog schuift.
Hoe combineer je deze oefeningen met gestructureerde lessen?
De oefeningen hierboven werken het best in een vaste routine, niet als losse experimenten. Op Gitaarles.nl vind je meer dan 600 instructievideo's, live begeleiding en oefenmateriaal waarmee je technieken zoals tapping stap voor stap opbouwt, in je eigen tempo.
Een paar manieren om dat te doen:
- Combineer de metronoomoefeningen uit dit artikel met videolessen die de beweging voordoen, zodat je fouten in je handpositie sneller herkent.
- Bouw eerst een stevige basis in akkoorden en vingerzetting op, bijvoorbeeld met gitaarakkoorden oefenen voor beginners, voordat je arpeggio's gaat tappen.
- Laat je demping en synchronisatie controleren in de live begeleiding. Een docent hoort bijgeluiden vaak eerder dan je ze zelf voelt.
- Verdiep je in bredere soleertechnieken met 4 simpele trucs bij het soleren op je gitaar, zodat tapping een natuurlijk onderdeel wordt van je speelstijl.
Wil je deze oefeningen structureel uitbouwen? Probeer nu alle lessen 14 dagen voor €1: basislessen, tokkelcursus, workshops, nummers spelen en livestreams. Daarna €19,95 per maand, je zit nergens aan vast en je kunt op elk moment opzeggen.
Veelgestelde vragen
Kun je tapping ook op een akoestische gitaar spelen?
Ja, maar het vraagt meer kracht en een lagere snaarhoogte, omdat een akoestische gitaar de zachte getapte noten niet versterkt. Op een elektrische gitaar met wat compressie of lichte overdrive klinkt tapping veel makkelijker en gelijkmatiger.
Met welke vinger tik je?
De meeste gitaristen tikken met de wijsvinger of de middelvinger van de rechterhand. Met de middelvinger kun je het plectrum gewoon tussen duim en wijsvinger blijven vasthouden, wat handig is als je snel wilt wisselen tussen tappen en gewoon spel.
Waarom klinkt mijn tapping zo rommelig?
Bijna altijd door onbespeelde snaren die meetrillen. Demp de lage snaren met de palm van je tikhand, laat de vrije vingers van je linkerhand tegen de naastliggende snaren rusten en tik vanuit de vingertop in plaats van met je hele arm.
